Bloggfęrslur mįnašarins, mars 2008

Meira af eldheitum skipulagsmįlum ķ Reykjavķk

Žaš er ekki ofsögum sagt aš skipulagsmįlin ķ Reykjavķk séu mikiš rędd žessa dagana og enn bętist viš ķtarefniš sem naušsynlegt er aš kynna sér. Eins og sjį mį af athugasemdum viš fyrri fęrslu mķna eru żmsar skošanir į lofti og fólk ekki par įnęgt meš hvernig žróunin hefur veriš undanfarin įr, einkum ķ mišborg Reykjavķkur. Einnig er stórmįl komiš upp į Akureyri sem lesa mį um hér og djśpstęšur įgreiningur er milli ķbśa į Selfossi og bęjaryfirvalda žar - svo ekki sé minnst į ósköpin sem hafa gengiš į ķ Kópavogi og Hafnarfirši. Žessi mįl eru sķst bundin viš Reykjavķk eingöngu žótt žessa dagana sé mišborg hennar ķ brennidepli.

Hagsmunatengsl eru fólki augljóslega ofarlega ķ huga og af fréttum og višbrögšum manna mį merkja aš spilling er greinilega mjög algeng žegar um lóšabrask, hśsabrask og ašra fjįrplógsstarfssemi į žvķ sviši er aš ręša. Žvķ hvaš er žaš annaš en spilling žegar verktaki borgar ķ kosningasjóš og fęr aš launum veršmętar lóšir sem hann getur skipulagt aš eigin gešžótta og grętt tugmilljónir į? Hvaš er žaš annaš en spilling aš formašur skipulagsnefndar bęjarfélags starfi fyrir einn verktakann ķ bęnum eins og kemur fram ķ einni athugasemdinni viš fyrri fęrslu? En hér į landi eru engin lög - hvaš žį višurlög - viš spillingu. Hśn er umborin eins og hvert annaš hundsbit. Fólk tautar og skammast hvert ķ sķnu horni eša į sinni kaffistofu en yfirvöld eru aldrei krafin skżringa og aldrei reyna fjölmišlar aš fletta ofan af slķkri spillingu og neyša rįšamenn til aš afhjśpa sišleysiš.

Ef brotiš er į rétti almennings, yfir hann vašiš og lķfsgęši hans skert, eru fįar leišir fęrar og glķman viš kerfiš, embęttismenn og peningavaldiš viršist oftar en ekki fyrirfram töpuš. Žegar svo śrskuršur berst frį ęšstavaldinu er eina leiš fólks aš rįša sér rįndżran lögfręšing og fara ķ einkamįl viš verktakann - eša hvern žann sem braut į žvķ - og renna blint ķ sjóinn meš śtkomu mįlsins. Žaš er į fįrra fęri. Svona mįl eru orku- og tķmafrek og reikningar lögfręšinga stjarnfręšilega hįir.

Hjįlmar SveinssonEinn er sį śtvarpsmašur sem hefur um langa hrķš fjallaš mjög vel og skilmerkilega um skipulagsmįl į Rįs 1. Žaš er Hjįlmar Sveinsson ķ žętti sķnum, Krossgötum, sem nś er sendur śt klukkan 13 į laugardögum. Ķ fyrravetur helgaši Hjįlmar žįttinn skipulagsmįlum mįnušum saman og mér telst til aš ég eigi ķ žaš minnsta 14 žętti sem ég tók upp. Žessir Krossgötužęttir eru fjįrsjóšur fyrir įhugafólk, žvķ Hjįlmar tók afar faglega og ķtarlega į mįlinu og ręddi viš fagfólk į żmsum svišum skipulags- og byggingamįla, sem og viš almenning. Ķ žįttunum kom ótalmargt fram sem į brżnt erindi viš borgar- og skipulagsyfirvöld hvar sem er į landinu, ekki sķšur en mįlflutningur Sigmundar Davķšs Gunnlaugssonar sem minnst var į ķ pistlinum hér į undan.

Ķ rśmlega įrsgömlum tölvupósti til nįgranna minna vegna mįla ķ nįnasta umhverfi okkar sagši ég: "Mikiš hefur veriš rętt um umhverfismįl į landsvķsu, mat į umhverfisįhrifum framkvęmda, sagt aš umhverfismįlin verši mįl mįlanna ķ komandi alžingiskosningum, jafnvel aš nżr flokkur verši stofnašur utan um žau mįl. Ég fagna žessari umręšu, ekki veitir af.

Žetta mįl og fleiri af sama toga eru lķka umhverfismįl - į borgarvķsu - og veršskulda einnig athygli og umfjöllun auk žess sem žau snerta lķfsgęši tugžśsunda ķbśa gamla Vesturbęjarins og nįgrennis.

Talaš er um stórišjuęši og virkjanafķkn į landsvķsu, en į borgarvķsu mętti tala um byggingaręši og žéttingarfķkn. Auk žess er ęšibunugangurinn slķkur aš hrošvirkni hefur valdiš miklu tjóni og enginn ber įbyrgš eins og fram kom hjį fréttastofu RŚV ķ umfjöllun um žau mįl ķ janśar sl."

Ķ žessari umręšu er enginn stjórnmįlaflokkur undanskilinn, a.m.k. ekki ķ Reykjavķk. Žéttingaręšiš hófst į valdatķma R-listans og ekki viršist ennžį hafa tekist aš stöšva žaš - eša aš minnsta kosti aš hęgja į feršinni svo hęgt sé aš horfa heildstętt og skynsamlega į mįlin. Kannski er umręšan nś vķsir aš hemlun, eša žaš vona ég altént.

Į flakki mķnu um blogg Egils Helgasonar sį ég athugasemd viš eina fęrsluna hans frį 25. mars sl. sem mér finnst rétt aš benda į sem dęmi um vinnubrögšin ķ skipulags- og byggingamįlunum: 

"Flestar ķslenskar byggingar eru byggšar undir stjórn verktaka sem vilja umfram allt halda kostnaši nišri. Žaš er feguršarskyn verkfręšinganna sem hefur rįšiš mestu um byggingastķl į Ķslandi.

Žaš var tvennt sem kom eiginkonu minni, arkitektinum mest į óvart žegar hśn fór aš vinna į Ķslandi. Fyrst įhrifa- og valdaleysi arkitekta yfir flestum verkefnum sem žeir vinna aš. Žau eru kommisjónuš af verktökum sem hafna öllu sem mögulega gęti aukiš kostnaš. ķ öšru lagi sś sśrrealķska staša sem hśn lenti stundum ķ, aš fara į byggingarstaš og teikna žaš sem verktakinn hafši žegar byggt til aš skila inn teikningum og fį žęr samžykktar af yfirvöldum."

Finnst einhverjum žetta višunandi vinnubrögš? Ég veit af fenginni reynslu aš žetta er kallaš "breytingar į byggingartķma" hjį skipulags- og byggingaryfirvöldum og er samžykkt, žvķ žaš vęri svo dżrt fyrir verktakann aš breyta žvķ sem bśiš er aš gera. Ekki kemur til įlita aš meta tjóniš sem t.d. nįgranninn veršur fyrir og enginn er įbyrgur.

Ķ dag, sunnudag, voru tveir žęttir ķ sjónvarpinu sem komu inn į skipulagsmįl, Silfur Egils og Sunnudagskvöld meš Evu Marķu. Hjį Agli var Žóršur Magnśsson, einn stjórnarmanna endurreistra Torfusamtaka, og hjį Evu Marķu var Björn Ólafsson, arkitekt, bśsettur ķ Parķs.

Ég set bęši vištölin inn hér aš nešan. Vištališ viš Žórš er endasleppt, Egill fór mķnśtu eša svo yfir tķmann og žį er klippt į śtsendinguna į Netinu. Žaš veršur vęntanlega lagaš og žį endurvinn ég upptökuna og set śrklippuna inn į nż.
Uppfęrsla: Nżtt myndband komiš inn meš endinum.

Björn fór um vķšan völl ķ löngum žętti og sagši mjög margt įhugavert, en ég klippti śt žaš sem hann sagši um skipulagsmįlin ķ Reykjavķk sem hér eru til umręšu og žau skelfilegu mistök aš lįta gróšabrask rįša feršinni.

Žóršur Magnśsson ķ Silfri Egils - 30. mars 2008

Björn Ólafsson ķ Sunnudagskvöldi meš Evu Marķu - 30. mars 2008

 


Öflug og löngu tķmabęr umręša um skipulagsmįl

Žessa dagana fer fram öflug umręša um skipulagsmįl - og ekki seinna vęnna. Żmis öfl ķ samfélaginu hafa unniš aš žvķ höršum höndum undanfarin įr aš eyšileggja mišborg Reykjavķkur og nįgrenni hennar, elstu hluta borgarinnar, ķ žeim tilgangi einum aš gręša fé - og žaš mikiš. Žeir hafa nįš nokkrum įrangri, en ef sś von mķn rętist aš nś sé aš eiga sér staš hugarfarsbreyting bęši hjį almenningi og borgaryfirvöldum er žeim nišurlęgingarkafla ķ sögu Reykjavķkur aš ljśka.

Žaš hefur stašiš til hjį mér um tķma aš skrifa um žessi mįl žar sem mér eru žau afskaplega hugleikin og ég hef stašiš ķ barįttu, įsamt nįgrönnum mķnum, viš skipulagsyfirvöld ķ Reykjavķk og nokkra misvitra stjórnmįlamenn sem mér er fyrirmunaš aš skilja.

Kįri Halldór ŽórssonEn įšur en lengra er haldiš langar mig aš bišja fólk sem hefur įhuga į žessum mįlum aš hlusta į sterkan mįlflutning Kįra Halldórs Žórssonar ķ Vikulokunum į Rįs 1 į laugardagsmorgun. Margir hafa séš Kįra Halldór ķ fréttum undanfarna daga žar sem hann hefur talaš fyrir hönd ķbśa viš Bergstašastręti og nįgrenni um skipulagsklśšriš žar, bśsetu śtigangsfólks ķ gįmi og yfirgang vertaka. Žįtturinn er hér og žaš er um mišbik hans sem umręšur hefjast um skipulagsmįl. Ég bendi sérstaklega į umręšuna um verktaka, meint tengsl žeirra viš stjórnmįlamenn og greišslur ķ kosningasjóši. Ef satt er myndi svona nokkuš kallast forkastanleg spilling ķ öllum sišušum lżšręšisrķkjum og viškomandi stjórnmįlamönnum vęri ekki sętt ķ sķnum mjśku stólum. Žęttinum lżkur sķšan meš umręšu um mįliš sem ég skrifaši um ķ sķšustu fęrslu.

Einnig er hér fyrir nešan kafli śr Silfri Egils frį 13. janśar sl. žar semSigmundur Davķš Gunnlaugsson Sigmundur Davķš Gunnlaugsson, skipulagshagfręšingur, greinir frį rannsóknum sķnum og nišurstöšum į vel og illa heppnušu skipulagi borga. Ég veit um fólk sem skipti algjörlega um skošun į mįlunum eftir aš hafa horft og hlżtt į įhrifarķkan mįlflutning Sigmundar Davķšs.

Ég heyrši fyrst ķ Sigmundi Davķš į fundi ķ Rįšhśsi Reykjavķkur ķ fyrra žar sem hann var meš fyrirlestur og sżndi myndir mįli sķnu til stušnings. Hann hefur einnig haldiš fyrirlestra um skipulagsmįl į Ķsafirši, Akureyri og sjįlfsagt vķšar, žvķ žaš sem hann hefur fram aš fęra kemur öllum viš - jafnt smįum sem stórum samfélögum. Fagleg umfjöllun hans, dęmin sem hann tekur, myndirnar sem hann sżnir, rökin sem hann fęrir fyrir mįli sķnu... allt er žetta afskaplega vel fram sett og grķšarlega sannfęrandi.

Viš viljum öll aš okkur lķši vel og aš umhverfi okkar sé notalegt og ašlašandi. Sigmundur Davķš er meš nišurstöšur, hugmyndir og lausnir sem svo sannarlega er vert aš taka mark į.


Hroki, sišblinda, spilling og ósnertanleiki

Įrni MathiesenAllir vita hvaš gengiš hefur į meš umdeilda stöšuveitingu į vegum Įrna Mathiesen, sem var settur dómsmįlarįšherra gagngert til aš veita stöšuna "réttum" manni. Nżjasta śtspil Įrna er aš sżna Umbošsmanni Alžingis yfirgengilegan hroka og draga fagmennsku hans ķ efa til aš kasta rżrš į vęntanlegt įlit Umbošsmanns, sem Įrni veit mętavel aš veršur sér ķ óhag.

Gunnar Helgi Kristinsson, prófessor ķ stjórnmįlafręši, var ķ löngu og fróšlegu vištali ķ Speglinum ķ gęr um mįliš. Gunnar Helgi sagši mešal annars: "Žaš er nįttśrulega hlutverk Umbošsmanns Alžingis aš lenda ķ įrekstrum viš framkvęmdavaldiš... og hann į aš gera žaš. Og hann veršur aušvitaš aš fį skilyrši til aš sinna žvķ starfi almennilega. Žannig aš vandinn kemur kannski ašallega upp - eftir aš Umbošsmašur hefur lįtiš ķ ljós skošun į einhverju - ef framkvęmdavaldiš er ekki tilbśiš til aš hlķta žvķ į einhvern hįtt. Žį kemur upp sś staša aš Umbošsmašur er aušvitaš ekki dómari. Umbošsmašur er įlitsgjafi og žaš eru į endanum engir ašrir en dómstólar sem geta kvešiš upp dóma sem framkvęmdavaldinu ber aš hlķta. Sś staša sem kemur upp ef framkvęmdavaldiš hafnar tślkun Umbošsmanns... žaš er žį fyrst og fremst žaš, žį žarf kannski aš reyna į žetta fyrir dómstólum ef žaš er mögulegt. En žaš er aušvitaš ekki alltaf mögulegt. Til dęmis eru rįherrar ķ žannig stöšu aš um lögsókn gegn žeim gilda alveg sérstakar reglur... um lögsókn gegn žeim samkvęmt lögum um rįšherraįbyrgš, žaš er aš segja. Žį žarf žingiš aš kęra, meirihluti žingsins žarf aš kęra. Žį er kallašur saman sérdómstóll, landsdómur, sem er skipašur į alveg sérstakan hįtt. Žaš segir kannski vissa sögu um hversu effektķft žaš fyrirkomulag er, aš landsdómur hefur aldrei veriš kallašur saman į Ķslandi."

Fréttamašur: "En žaš sem er kannski sérstakt viš žetta mįl, sem viš erum aš ręša er žaš, aš įreksturinn kemur upp įšur en Umbošsmašur kvešur upp śrskurš."

Gunnar Helgi: "Jį, žetta er mjög óvenjulegt aš eitthvaš af žessu tagi komi upp."

Fréttamašur: "Er žaš ekki bara fordęmislaust?"

Gunnar Helgi KristinssonGunnar Helgi: "Ég held aš žetta sé fordęmislaust, ég veit ekki betur. Hér gerist žaš aš rįšherrann żjar aš žvķ ķ innganginum aš bréfi sķnu aš Umbošsmašur sé ķ raun og veru bśinn aš gera upp skošun sķna og aš eiginlega hafi žaš žį engan tilgang aš svara spurningum hans. Žetta er hins vegar ekki ķ sjįlfu sér rökstutt neitt sérstaklega ķ bréfinu. Žaš er vķsaš svona til žess aš žaš sé įkvešinn tónn ķ spurningunum og žess hįttar. Žį leišist mašur til aš halda aš žetta sé pólitķskt śtspil hjį rįšherranum. Aš hann sé ķ raun og veru bśinn aš reikna stöšuna žannig aš žaš séu lķkur į žvķ aš Umbošsmašurinn muni gagnrżna hann ķ sķnu įliti og er žį aš undirbśa jaršveginn fyrir žaš, aš ķ raun og veru hafi ekki veriš hlustaš į röksemdir rįšuneytisins eša rįšherrans"

Gunnar Helgi segir jafnframt: "Rįšherrann aušvitaš, hann er aš bśa sig undir žaš, geri ég rįš fyrir, aš fį hugsanlega gagnrżni frį Umbošsmanni. Aušvitaš er žaš slęmt ķ jafnmiklu deilumįli og žetta mįl er, aušvitaš er žaš slęmt aš fį į sig gagnrżni frį Umbošsmanni og žaš eru vissir hnekkir fyrir rįšherra. Hvernig hann spilar śr žvķ er aušvitaš eitthvaš sem hann veršur aš sjį fram śr en viršist svona vera aš undirbśa žį vörn einhvern veginn meš žessum ummęlum - eša ég get ekki séš annaš."

Fréttamašur: "Umbošsmašur ber įbyrgš gagnvart Alžingi. Ętti svona mįl einhvern veginn aš koma til kasta Alžingis eša forsętisnefndar Alžingis. Er žetta eitthvaš sem žaš eša hśn ętti aš fjalla um eša taka į?"

Gunnar Helgi: "Ja... ķ raun og veru hefur Umbošsmašur ekkert sérstakt vald til aš knżja fram ašgeršir Alžingis. Alžingi er ekki bakhjarl hans ķ žeim skilningi. Žaš eru ķ raun og veru flokkarnir, og žį meirihlutaflokkarnir į hverjum tķma, sem rįša Alžingi. Rįšherra situr nįttśrulega ķ skjóli žeirra. Žannig aš... įlit Umbošsmanns er miklu mikilvęgara sem hluti af mótun almenningsįlitsins heldur en aš móta einhverjar stjórnvaldsašgeršir įšur en aušvitaš dómstólar hafa kvešiš upp sinn śrskurš."

Ég fę ekki betur skiliš af oršum Gunnars Helga en aš rįšherrar séu ósnertanlegir. Til aš koma lögum yfir žį og lįta žį axla įbyrgš į gjöršum sķnum ķ rįšherrastól žarf meirihluti Alžingis aš kęra - meirihluti sem samanstendur mešal annars af flokksfélögum rįšherra sem veittu honum embęttiš. Getur einhver séš fyrir sér aš slķkt gerist hér į landi? Rįšherrar geta žvķ sżnt valdhroka og misnotaš vald sitt aš eigin gešžótta įn žess aš neinn fįi rönd viš reist. Stjórnmįlamenn treysta žvķ aš almenningur verši bśinn aš steingleyma misgjöršum žeirra og valdnķšslu fyrir nęstu kosningar og aušvelt verši aš sveigja og beygja atkvęšin og beina athygli žeirra annaš.

Veršur raunin sś eša mun hin opna umręša į blogginu breyta einhverju?

 


Fjölmišlar, fjórša valdiš og fyrirlitning ķ framkomu rįšamanna

Oft er talaš um aš fjölmišlar séu fjórša valdiš ķ žjóšfélaginu. Hinar žrjįr valdastofnanirnar eru löggjafarvald, framkvęmdavald og dómsvald. Af žessum fjórum eru fjölmišlarnir einna mest įberandi, enda inni į gafli į hverju heimili ķ einni eša annarri mynd į hverjum einasta degi. Įbyrgš žeirra er mikil... mjög mikil.

Aš sumu leyti er hlutverk fjölmišla mikilvęgara en hlutverk stjórnarandstöšunnar žvķ fjölmišlar nį betur til fjöldans og hafa svo grķšarleg įhrif ef žeir vilja beita sér. Fjölmišlar eiga alltaf aš vera ķ eins konar stjórnarandstöšu - veita stjórnvöldum ašhald, mešal annars meš žvķ aš upplżsa misnotkun valds og vinna ķ žįgu almennings įn nokkurrar ķhlutunar stjórnmįla eša flokkapólitķkur. Žeir eiga aš fylgjast meš umręšunni ķ žjóšfélaginu, žjóšarsįlinni, og fylgja žeim mįlum eftir sem brenna į alžżšu manna.

Margt er athugavert viš fréttaflutning og eftirfylgni mįla ķ fjölmišlum, hverju svo sem um er aš kenna. Gęti veriš tķmaskortur, mannfęš, tķš mannaskipti vegna įlags, of margir of ungir og reynslulausir fréttamenn sem skortir žekkingu og yfirsżn... ég veit žaš ekki, ég žekki ekki til og verš žvķ aš giska. En viš eigum marga góša, vandaša og klįra blaša- og fréttamenn sem geta gert - og gera góša hluti, en innanum er fólk sem ętti aš gera eitthvaš allt annaš og lįta fagmenn um fréttamennsku.

En hlutverk blaša- og fréttamanna er heldur ekki alltaf öfundsvert, til dęmis žegar komiš er fram viš žį eins og sést ķ fréttabrotinu hér aš nešan. Į žrišjudaginn ķ sķšustu viku bošaši forsętisrįherra til  blašamannafundar žar sem hann sat fyrir svörum um hrun krónunnar og fleira varšandi efnahag landsins. Eša hvaš...? Svaraši Geir žvķ sem hann var spuršur aš?

Žrįtt fyrir alla pólitķk hafši ég alltaf nokkuš įlit į Geir Haarde. Taldi hann kurteisan séntilmann sem talaši gjarnan af žekkingu og yfirvegun. Žetta var į mešan hann var fjįrmįlarįšherra. Mér finnst hann hafa breyst og vera farinn aš draga dįm af ónefndum forvera sķnum.

Hér er Geir spuršur afskaplega ešlilegrar spurningar - hvort honum finnist aš Sešlabankinn eigi aš bregšast viš įstandinu sem skapast hafši ķ efnahagsmįlum landsins. Sem Sešlabankinn gerši jś ķ morgun meš hękkun stżrivaxta. Svona svaraši forsętisrįšherra fréttamanni Stöšvar 2, žrišjudaginn 18. mars 2008:

 

Hvernig geta fjölmišlar sinnt skyldu sinni gagnvart almenningi žegar žeim er svaraš į žennan hįtt? Mér finnst žetta vanviršing - ekki bara viš fréttamanninn heldur allan almenning sem sat skjįlfandi og įhyggjufullur heima ķ stofu og beiš eftir svörum stjórnvalda. Forsętisrįherra sżnir žjóš sinni fyrirlitningu meš žessari framkomu. Rįšamenn mega ekki komast upp meš slķkt. Žeir stjórna ķ okkar umboši, sleikja į okkur tęrnar fyrir kosningar en skella į okkur žess į milli. Žetta augnablik er eitt af žeim sem ég ętla ekki aš vera bśin aš gleyma ķ nęstu kosningum.


Treystum viš svona fólki?

Ég ętla ekki aš hafa mörg orš um fréttina sem fylgir hér aš nešan. Ég verš aš višurkenna aš mér krossbrį. Samt kom fréttin mér ekki į óvart, ég var full tortryggni fyrir. Mśtur, umhverfisspjöll og rausnarlegar žóknanir. Ekki fylgdi sögunni hverjar heimildir fréttastofunnar eru en gera veršur rįš fyrir aš žęr séu traustar. Fréttin birtist į Stöš 2 laugardagskvöldiš 22. mars 2008.

Žetta er fyrirtękiš sem rekur įlveriš į Reyšarfirši og vill reisa įlver į Bakka viš Hśsavķk. Annaš alžjóšlegt fyrirtęki vill reisa įlver ķ Helguvķk og ašstandendur hugmyndarinnar um olķuhreinsistöš į Vestfjöršum segja rśssneska og bandarķska ašila į bak viš sig en neita aš gefa upp hverjir žeir eru.

Eru Ķslendingar tilbśnir til aš treysta svona fólki og žeim sem makka meš žvķ fyrir landinu sķnu, framtķš sinni, barnanna sinna og barnabarna - og ómetanlegri nįttśru Ķslands?
Ekki ég!

 


Bankar, vandręši, vextir og önnur óįran

Žann 24. febrśar sl. kom gestur ķ Silfur Egils sem vakti grķšarlega athygli og margt var rętt og ritaš um mįlflutning hans, mešal annars mikiš hér į Moggablogginu. Mašur žessi heitir Andrés Magnśsson og Egill kynnti hann sem lękni. Andrés hefur skrifaš greinar ķ blöš um ķslensku bankana, okurvexti žeirra og fleira žvķ tengt - og žaš į mannamįli.

Ég hafši samband viš Egil um daginn og hann veitti mér leyfi til aš birta efni śr žįttunum sķnum. Hafi hann žökk fyrir žaš. Upphaflega hafši ég ętlaš aš skrifa vištališ nišur, en žaš reyndist allt of višamikiš og tķmafrekt verk, svo ég tek į žaš rįš aš birta žaš hér sem myndband. Ég held aš ekki veiti af aš rifja svona vištöl upp reglulega til aš halda okkur öllum viš efniš - einkum ķ žvķ įrferši sem nś rķkir en var ekki skolliš į af žunga žegar Andrés var ķ Silfrinu.

Żmsar spurningar vakna nś žegar allir keppast viš aš mįla skrattann į vegginn og heimsendaspįr birtast śti um vķšan völl. Ég višurkenni fśslega aš ég get engan veginn hent reišur į žvķ hvaš er rétt og hvaš rangt ķ umręšunni um efnahagsmįlin nśna - einn segir žetta, annar hitt og allir žykjast hafa rétt fyrir sér. Skilabošin eru svo misvķsandi aš ég veit ekki mitt rjśkandi rįš. Mig grunar aš ég sé ekki ein um žaš. Ég lżsi hér meš eftir einhverjum sem veit hvaš hann er aš tala um eins og Andrés viršist gera ķ žessum žętti og getur śtskżrt fyrir mér orsakir og afleišingar - į mannamįli. Sį ašili veršur aš vera algjörlega óhįšur bönkum og öšrum lįnastofnunum, stórišju og gróšafyrirtękjum. Ég tek ekkert mark į slķkum hagsmunaašilum sem hugsa ekki um annaš en aš bera af sjįlfum sér sakir og haga seglum eftir sķnum gręšgisvindi.

En eitt veit ég: Staša bankanna nś er ekki almenningi į Ķslandi aš kenna. Hann hefur goldiš keisaranum žaš sem keisarans er - og gott betur. Ekki lķšur į löngu žar til bankarnir geta endurskošaš lįgu hśsnęšisvextina sem bušust ķ upphafi hśsnęšislįnabólunnar og žį verša ennžį fleiri ķ enn verri mįlum en nś. Rķkisstjórnin, stjórnvaldiš sem almenningur į aš geta treyst, žegir žunnu hljóši og neitar aš gera nokkurn skapašan hlut. Hvaš er žį til rįša?

Višbót:  Ég mį til meš aš benda į žessa grein sem ég rakst į ķ gęrkvöldi.

 


Hugsum okkur rįšherra eša žingmann...

Eins og sjį mį ķ fyrri fęrslum mķnum hef ég fjallaš svolķtiš um žį skelfilegu hugmynd aš reisa olķuhreinsistöš į Vestfjöršum - eša hvar sem er annars stašar į okkar fagra landi - meš tilheyrandi sjón-, loft- og hljóšmengun, svo ekki sé minnst į hęttuna af alvarlegum slysum sem gętu haft ófyrirsjįanlegar afleišingar į lįši og legi.

Fyrsta fęrslan um žaš mįl er hér, og ķ kjölfar hennar kom fęrsla meš myndum hérŽvķ nęst benti ég į ķ žessari fęrslu aš lögmįl Murphys ętti viš ķ žessu samhengi sem öšrum og slys vęri óhjįkvęmilegt - fyrr eša sķšar.

Ķ dag fékk ég tölvupóst frį vini mķnum sem benti mér į myndbandiš hér aš nešan, vęntanlega ķ žvķ skyni aš róa mig og slį į įhyggjur mķnar af slysahęttunni ķ tengslum viš olķuhreinsistöšvar ķ landi og olķuflutningaskip į sjó. Žetta er gamalt sjónvarpsvištal viš įstralskan žingmann eftir aš stafn olķuflutningaskipsins Kirki brotnaši af skrokknum ķ jślķ 1991 vestur af Įstralķu og 20.000 tonn af hrįolķu lįku ķ sjóinn.

Ég sé alveg fyrir mér įlķka umręšu og svipuš svör ef žetta myndi gerast viš Ķslandsstrendur og ķslenskur žingmašur eša rįšherra sęti fyrir svörum ķ Kastljósi, Silfrinu eša Mannamįli... eša jafnvel Spaugstofunni. Annaš eins bull veltur nęstum daglega upp śr żmsum af rįšamönnum žjóšarinnar ķ fślustu alvöru og žeir ętlast til aš viš tökum žį alvarlega og trśum hverju orši.

Sjįlf hef ég vissan rįšherra ķ huga sem mér finnst koma sterklega til greina ķ hlutverkiš og nokkra žingmenn, en dęmi nś hver fyrir sig og velji sinn mann eša konu. Hver finnst ykkur nś lķklegastur/lķklegust?


Eins og heyra mį er ekkert aš óttast! Viš getum veriš alveg róleg... eša hvaš?
  LoL


Sjónarspil eša svikamylla - breytir engu

Skaftafell


Ég sé mig knśna til aš taka aftur til mįls ķ tilefni af sumum athugasemdunum viš fęrsluna hér į undan, jafnvel žótt ég žurfi aš endurtaka bęši žaš sem ég skrifaši ķ fęrslunni, sem og eigin svörum ķ athugasemdunum žar. Sumir viršast bara ekki lesa žaš sem į undan er komiš, eša skauta svo hratt yfir aš kjarninn fer fram hjį žeim og žeir misskilja allt - viljandi eša óviljandi. Žetta mįlefni er einfaldlega of mikilvęgt til aš hęgt sé aš leiša slķkt hjį sér.

DynjandiÉg var bśin aš skrifa žetta mestallt ķ athugasemdakerfiš en minnug orša bloggvinar mķns,  Sęmundar Bjarnasonar, sem segir aš mašur eigi ekki aš sólunda löngu mįli ķ athugasemdir heldur nota žaš frekar ķ nżja fęrslu, ętla ég aš gera žaš. Žeir sem lesa žessa fęrslu žurfa žvķ aš lesa žessa fyrst - og allar athugasemdirnar viš hana - til aš skilja hvaš ég er aš fara.

Žaš gladdi mig mjög aš sjį og heyra Žórunni Sveinbjarnardóttur, umhverfisrįšherra, tjį sig um gjörninginn ķ Helguvķk ķ fréttum ašeins nokkrum klukkustundum eftir aš ég setti inn sķšustu fęrslu. Hśn kallaši žetta sjónarspil og vafasama stjórnvaldsįkvöršun og var varkįrari ķ oršum en ég, en meining okkar var nįkvęmlega sś sama. Enn er žvķ von.

Ég finn ekki til meš žeim sem vilja virkja og nżta orkuaušlindir, Örvar Žór. Žeim er engin Hęnuvķk viš Patreksfjöršvorkunn nema kannski aš žvķ leytinu til aš žeir viršast hafa misst af žeirri upplifun sem aš mķnu mati er naušsynleg og ómetanleg - aš kunna aš meta ósnortna nįttśru landsins sķns, sérstöšu hennar og mikilvęgi žess fyrir efnahag, framtķšina og komandi kynslóšir aš ganga hęgt um glešinnar stórišjudyr og gį aš sér. Aušvitaš žarf alltaf aš virkja eitthvaš, skynsamleg og hófstillt nżting aušlinda er naušsynleg. En žaš sem hefur einkennt virkjanaęši og stórišjufķkn undanfarinna įra er hve menn einblķna į stundarhagsmuni og skyndigróša, sżna fullkomiš fyrirhyggjuleysi ķ framkvęmdum og vanviršingu viš afkomendur okkar. Žaš į ekki aš skilja neitt eftir handa žeim. Žvķ get ég ekki meš nokkru móti veriš sammįla. Žetta er kallaš rįnyrkja žegar aušlindir hafsins eru annars vegar og fordęmt haršlega. Nįkvęmlega sama mįli gegnir um orkuaušlindirnar.

LįtrabjargStórišja er ekki, getur ekki veriš og mį ekki vera eina lausn Ķslendinga į byggšavanda. Margt annaš kemur til sem žarf aš skoša betur įšur en stokkiš er til og plantaš įlverum eša olķuhreinsistöšvum ķ firši og flóa žessa fallega lands. Sjįiš bara hvaš Hornfiršingar eru aš gera! Žeir eru frįbęrir og hugmyndarķkir.

Ķ einhverjum athugasemdum er ég kölluš, aš žvķ er viršist mér til hnjóšs, "menntakona", "vel lęrš į bókina" (eins og žaš skipti einhverju mįli hér) og sögš sżna "menntahroka". Ķ žvķ sambandi er vert aš geta žess aš ég er algjörlega ómenntuš. Ekki einu sinni meš stśdentspróf. Eina prófgrįšan sem ég get stįtaš mig af er próf śr Leišsöguskóla Ķslands žar sem sś įst og ašdįun į nįttśru Ķslands sem ég hlaut ķ uppeldi mķnu fékk aukinn byr undir bįša vęngi og gott ef ekki stél lķka. Aš öšru leyti hefur lķfiš veriš minn skóli og ég endurtek žaš sem ég sagši ķ athugasemd minni (nr. 12) viš sķšustu fęrslu: "...ég hef enga fordóma gagnvart starfsfólki ķ neinni atvinnugrein. Ég var alin žannig upp aš žaš sé sama hvaš fólk gerir - ef žaš er heišarlegt og sinnir sķnu af alśš og samviskusemi." Ég hef haft žann bošskap foreldra minna ķ heišri hingaš til og hyggst gera hér eftir." Ég endurtek lķka, aš ég sagši aš ég žekkti engan sem langaši aš vinna ķ įlveri. Žaš žżšir sķšur en svo aš enginn vilji gera žaš - ašeins aš ég vęri ókunnug žeim sem hefšu žęr hugmyndir um framtķšina. Sjįlf hef ég aldrei veriš hįlaunakona. Śtgjöldin sem fylgja aukinni ženslu, vaxtaokri og veršbólgu, m.a. vegna stórišjuframkvęmda, eru aš sliga mig. En ég hafna žvķ algjörlega aš fórna nįttśrunni til aš ég geti fengiš nokkrum krónum meira ķ budduna, keypt mér nżrri bķl eša fariš ķ fleiri utanlandsferšir. Mér finnst žaš einfaldlega ekki žess virši og ég vil skila landinu eins ósnortnu og gjöfulu og frekast er unnt til komandi kynslóša.

Žorsteinn Valur talar um "sovét hugsun" um stofnun og rekstur fyrirtękja og aš NoršurįlĶ Vigur starfi samkvęmt lögum og sé frjįlst aš hefja framkvęmdir og eitthvaš fleira sem ég fę ekki almennilegt samhengi ķ. Žorsteinn Valur viršist ekki įtta sig į žvķ frekar en Įrni Įrnason, aš įlver ķ Helguvķk er alls ekki einkamįl Reyknesinga, Sušunesjamanna eša erlendra aušhringa sem vilja gręša meiri peninga. Sķšur en svo. Žvķ til stušnings vķsa ég ķ fęrsluna sjįlfa og svör mķn ķ athugasemdakerfinu - og reyndar athugasemdir annarra s.s. Eggerts Vébjörnssonar og Gunnars Jónssonar - žar sem bent er į aš tengdar framkvęmdir og neikvęšar afleišingar žeirra snerta hvorki meira né minna en 2/3 landsmanna, ķbśa alls sušvesturlands. Mešal annars žess vegna er svo mikilvęgt aš fram fari umhverfismat į öllum tengdum framkvęmdum sem einni heild eins og ég minnist į ķ fęrslunni. Žess vegna lagši Landvernd fram kęru sem į eftir aš śrskurša um og žess vegna įtti Įrni Sigfśsson aš bķša žess śrskuršar en ekki aš einblķna į eigin pólitķska framtķš. Žess ķ staš kjósa įlverssinnar į Sušurnesjum aš ana śt ķ óvissuna, sannfęršir um aš žrżstingurinn sem žeir skapa meš žvķ nęgi til aš žagga nišur ķ žeim sem įtta sig į óhęfuverkinu.

Dverghamrar į SķšuŽaš viršist vera einhver lenska um žessar mundir aš stórišjusinnar į landsbyggšinni segi aš okkur hér ķ Reykjavķk komi ekkert viš žaš sem žeir eru aš bralla ķ sķnum landshlutum. Žeir geti bara gert žaš sem žeim sżnist og "lišiš ķ 101" eigi ekkert meš aš hafa skošanir į žvķ, hvaš žį aš skipta sér af. Engu aš sķšur fį Reykvķkingar reglulega skilaboš eins og nś sķšast frį bęjarrįši Fljótsdalshérašs, žar sem žess er krafist aš borgarstjórn heimili uppbyggingu į ašstöšu viš Reykjavķkurflugvöll žvķ Reykjavķk sé fyrir landsmenn alla. Ég efast reyndar um aš landsbyggšarfólk įtti sig į įlaginu sem fylgir žvķ aš hafa flugvélagnż yfir höfšinu daga og nętur inni ķ mišri ķbśšabyggš, en žaš er önnur saga.

Ég er alin upp viš mikla įst og ašdįun į Ķslandi og móšir mķn žreyttist aldrei į aš tala Drangasköršum hve heppin viš vęrum aš vera Ķslendingar, eiga žetta dįsamlega land meš hreinu lofti, tęru vatni og óvišjafnanlegri nįttśru. Aldrei vottaši fyrir žeirri hugsun hjį henni aš einn landshluti vęri betri eša fallegri en annar, žótt sterkustu taugarnar vęru til Vestfjarša žar sem hśn fęddist og ólst upp. Žangaš var fariš į hverju įri og auk žess ķ a.m.k. eina eša tvęr hįlendisferšir į sumri meš Feršafélagi Ķslands. Žessa hugsun hlaut ég ķ arf og er mjög žakklįt fyrir. Ég hrekk ķ kśt og mér sįrnar žegar žvķ er slengt framan ķ mig aš mér komi ekki viš žegar Austfiršingar, Vestfiršingar, Noršlendingar eša Reyknesingar ętla aš leggja dįsamlega nįttśru Ķslands ķ rśst til aš reisa eiturspśandi verksmišjur ķ fallegum fjöršum ķ žįgu erlendrar stórišju. Ķ mķnum huga er Ķsland okkar allra, rétt eins og Reykjavķk er höfušborg allra landsmanna eins og bęjarrįš Fljótsdalshérašs bendir réttilega į. Viš höfum öll įstęšu og leyfi til aš hafa skošanir į žvķ hvaš gert er viš landiš og nįttśru žess, viš eigum žar öll hagsmuna aš gęta.

Sólarlag ķ HęnuvķkMisvitrir stjórnmįlamenn hafa ķ gegnum tķšina att landshlutunum hverjum gegn öšrum meš  eigin hagsmuni ķ huga, mešal annars ķ krafti misvęgis atkvęša ķ kosningum. Nżjasta dęmi um slķkt er t.d. sś įkvöršun aš ķ kjölfar Héšinsfjaršarganga skuli byrjaš į Vašlaheišargöngum. Meš fullri viršingu fyrir Noršlendingum hefši ég heldur kosiš aš žeim peningum vęri variš ķ uppbyggingu samgangna į sunnanveršum Vestfjöršum og ķbśum žar gert kleift aš feršast į milli noršur- og sušurhluta kjįlkans svo žeir geti oršiš eitt atvinnusvęši. En mönnum viršist svo tamt aš hugsa bara um naflann į sjįlfum sér og telja hann mišju alheimsins en gleyma žvķ aš ašgeršir žeirra hafa įhrif į ótalmarga utan žeirrar mišju - oftar en ekki alla landsmenn į einn eša annan hįtt.



Fjallsįrlón


Svikamyllan į Sušurnesjum

Įrni SigfśssonŽaš er hreint meš ólķkindum aš hlusta į mįlflutning Įrna Sigfśssonar, bęjarstjóra Reykjanesbęjar, žessa dagana og vikurnar. Hann slęr um sig meš stórkarlalegum yfirlżsingum um fyrirhugaš įlver ķ Helguvķk, framkvęmdaleyfi, śtboš og fleira įn žess aš nokkur innistęša sé fyrir kokhreystinni. Žaš vantar bara upp į aš sjį hann meš skóflu ķ hönd aš taka fyrstu stunguna meš glott į vör.

Stašreyndin er nefnilega sś aš lausir endar eru enn svo margir og svo grķšarlega mikilvęgir, aš žaš er fullkomiš įbyrgšarleysi og sóun į skattpeningum ķbśa Reykjanesbęjar og Garšs aš stinga skóflu ķ svörš eins og stašan er.  Žótt Įrni segi žeim ekkert aš vanbśnaši aš hefja framkvęmdir er sannleikurinn engu aš sķšur sį, aš enn sem komiš er hlżtur framkvęmdin aš teljast fullkomlega óraunhęf.  Stundum er sagt aš hlutirnir séu "talašir nišur" en ķ žessu tilfelli er veriš aš "tala upp", ž.e. lįta lķta śt eins og allt sé ķ lagi žótt įlversmenn į Sušurnesjum séu meš allt nišrum sig.

Lķtum nįnar į mįliš.

Ķ fréttum ķ gęr kom fram aš bśiš vęri aš samžykkja naušsynlegt deiliskipulag, bęši ķ Garši og Reykjanesbę, til aš framkvęmdir gętu hafist viš aš reisa įlveriš ķ Helguvķk.  Gott og vel.  En varla er nś skynsamlegt aš reisa įlver įn žess aš hafa tryggt sér tilskylda orku.  Til aš Helguvķkhęgt sé aš reka skepnuna žarf grķšarlega mikla orku og hana žarf aš flytja frį viškomandi virkjunum. Ekki nema lķtiš brot af naušsynlegri orku fęst śr virkjunum į Reykjanesi.  Af žeim 260 MW sem talin eru upp ķ töflu Skipulagsstofnunar um "lķklegustu virkjunarkosti Hitaveitu Sušurnesja" eru lķklega aš minnsta kosti um 115 MW óraunhęf sökum umdeildra orkuflutninga og/eša andstöšu viš markmiš Sušurlinda, sem er aš nżta orkuna heima ķ héraši.  Raunhęf orkuöflun ķ héraši er žvķ ķ besta falli 145 MW - en til aš keyra skrķmsliš žarf 435 MW.  Eftir er žį aš afla 290 MW - sem er nįkvęmlega tvöfalt žaš magn sem Reyknesingar geta sjįlfir skenkt sér ķ įlveriš.

Įlversfķklar Sušurnesja hyggjast žį leita į nįšir Reykvķkinga meš orkuöflun og žiggja orku frį Orkuveitu Reykjavķkur, einkum śr virkjunum sem hvorki er bśiš aš veita leyfi fyrir né byrjaš aš reisa.  Žar er fyrst aš nefna Bitruvirkjun sem rķsa myndi į Ölkelduhįlsi, skammt fyrir noršan Hellisheiši.  Grķšarleg andstaša er gegn žeirri virkjun, bęši mešal almennings, fjölmargra borgarfulltrśa ķ Reykjavķk og žingmanna.  Ölkelduhįls og umhverfi hans er nįttśruperla sem vęri glępur aš hrófla viš.

Įsta ŽorleifsdóttirĶ žvķ sambandi er vert aš nefna, aš ķ vištali ķ 24 stundum 16. febrśar sl. sagši Įsta Žorleifsdóttir, varaformašur stjórnar OR: "Ég mun ekki styšja neitt sem ógnar Ölkelduhįlsi og Klambragili og žessum mjög svo mikilvęgu śtivistar- og fręšslusvęšum."  Į forsķšu Fréttablašsins 22. febrśar sl. sagši forstjóri OR aš fyrirtękiš selji ansi mikla orku til įlvera og ekki sé heppilegt aš hafa öll eggin ķ sömu körfu.  Ķ įformum Noršurįls er gengiš śt frį žvķ, aš 175 MW fįist frį OR en ašeins hefur veriš samiš um 100 MW.  Ef marka mį orš forstjóra OR veršur ekki samiš um meira į žeim bęnum.  

Grķšarlega umdeildir orkuflutningar ķ gegnum mörg sveitarfélög gera alla orku į Hengilssvęšinu aš óraunhęfum valkosti fyrir įlver ķ Helguvķk.  Mörg žessara sveitarfélaga hafa žegar lżst žvķ yfir aš engar hįspennulķnur verši lagšar ķ žeirra landi.

Ég hef įšur skrifaš um žann reginmisskilning sem sķfellt er hamraš į, aš jaršgufu- eša jaršvarmavirkjanir séu hrein og mengunarlaus orkuöflun.  Nś žegar hefur brennisteinsvetnismengun frį Hellisheišarvirkjun einni fariš yfir hęttumörk į höfušborgarsvęšinu.  Verši af fleiri virkjunum į Hengilssvęšinu og Hellisheiši eykst sś mengun til mikilla muna.  Fram hefur komiš, m.a. ķ Speglinum į Rįs 1 žann 7. nóvember sl. aš ef Bitru- og Hverahlķšarvirkjanir bętist viš verši losun brennisteinsvetnis frį žessum žremur virkjunum oršin rķflega FIMMFALT meiri en öll nįttśruleg losun brennisteinsvetnis frį jaršvarmasvęšum landsins.  Langtķmaįhrif į heilsu fólks eru ekki žekkt svo žarna vęri rennt staurblint ķ sjóinn og jafnvel tekin óvišunandi įhętta meš lķf og heilsu ķbśa į sušvesturhorni landsins.

Ķ žessum sama Spegli, žar sem rętt er viš Žorstein Jóhannsson, sérfręšing hjį Frį ÖlkelduhįlsiUmhverfisstofnun, kemur einnig fram aš óęskilegt sé aš beina feršafólki inn į žessi svęši ef virkjanirnar verša aš veruleika.  Žorsteinn segir aš žessi mikla losun brennisteinsvetnis fari ekki saman viš feršamennsku meš tilliti til mögulegra įhrifa į heilsufar fólks.  Og sama er sagt gilda um nįttśruna og fólkiš - langtķmaįhrif mengunarinnar eru ekki kunn.  Žetta ęttu aš vera fullkomlega nęgjanleg rök gegn žeirri fullyršingu virkjana- og įlversfķkla aš allt sé žetta nś gert ķ fullri sįtt viš umhverfiš, žvķ hvaš er umhverfi annaš en nįttśran og fólkiš sem vill njóta hennar?

Sem sagt - Įrni Sigfśsson og félagar ętla samt aš byrja aš reisa įlver og ęša įfram meš frekju og yfirgangi, enda žótt žeir séu langt ķ frį bśnir aš tryggja sér žį orku sem til žarf til aš reka žaš.  Vęntanlega er žeim lķka slétt sama um žótt žeir stefni mögulega heilsu rķflega helmings landsmanna ķ hęttu meš brennisteinsvetnismengun og leggi ósnortnar nįttśruperlur ķ rśst.  Ķ mķnum huga heitir žetta glępsamlegt athęfi óforsjįlla manna, sem eins og sannir fķklar hugsa ekki um neitt nema fix dagsins ķ dag og skyndigróšann į kostnaš bęši okkar og komandi kynslóša.

Įrni Sigfśsson hefur oft lżst žvķ yfir ķ fjölmišlum aš įlver ķ Helguvķk sé lķfsspursmįl fyrir Sušurnesjamenn žvķ žaš vanti svo sįrlega störf eftir aš herinn fór.  Žetta er bull sem mjög aušvelt er aš hrekja.  Atvinnuleysi į Sušurnesjum er ķ lįgmarki og žar, eins og į höfušborgarsvęšinu, hefur veriš flutt inn erlent vinnuafl ķ stórum stķl žvķ heimamenn anna ekki žeim störfum sem ķ boši eru.  Fram kom ķ frétt 4. mars sl. aš samkvęmt samantekt Hagstofunnar hafi ķbśum fjölgaš mest į Sušurnesjum af öllum landshlutum ķ fyrra.  Ekki bendir žaš beinlķnis  til aš erfitt sé aš fį vinnu viš hęfi į svęšinu.

Bergur SiguršssonŽaš er nóg annaš um aš vera į Sušurnesjum.  Eins og fram kom ķ grein eftir Berg Siguršsson, framkvęmdastjóra Landverndar, ķ Morgunblašinu 23. febrśar sl. drżpur smjör af hverju strįi į Sušurnesjum.  Hann nefnir t.d. 200 störf tengd nżju hóteli viš Blįa lóniš, 90 störf viš fyrirhugaša kķsilverksmišju, nokkur hundruš störf til aš žjónusta hiš nżja hįskólasamfélag į flugvallarsvęšinu, 150 störf viš netžjónabś auk 60-70 nżrra starfa į įri ķ tengslum viš aukin umsvif į Keflavķkurflugvelli.  Bergur telur aš fjöldi žessara starfa samsvari starfsmannafjölda u.ž.b. žriggja įvera.

Įrni hefur nś gert sér grein fyrir žvķ aš hjališ um skort į störfum og atvinnuleysi er ósannfęrandi žvęttingur.  Hann veit sem er aš ekki žżšir aš ljśga žessu lengur og er nżlega bśinn aš skipta um plötu į fóninum.  Nś heitir žetta "aš skapa vel launuš störf", eins og hann sagši ķ vištali ķ hįdegisfréttum Rķkisśtvarpsins ķ gęr.  Aldrei hef ég heyrt minnst į aš almennt starfsfólk įlvera sé hįtekjufólk.  Žaš er aš minnsta kosti ekki tališ upp meš skattakóngum og -drottningum landsins.  Ja... kannski forstjórarnir.  Aukiš menntunarstig ķslensku žjóšarinnar hefur aukinheldur leitt til žess aš fęstir geta hugsaš sér aš eyša vinnuęvinni ķ įlveri, hvaš žį aš žar sé framtķš barna okkar og barnabarna.

Hverjir halda menn aš starfi viš aš reisa įlverin og virkjanirnar?  Eru žaš vel launušu störfin handa Sušurnesjamönnum og öšrum Ķslendingum?  Ef marka mį framkvęmdir undanfarinna įra verša fluttir inn erlendir farandverkamenn ķ žśsundatali til aš vinna viš byggingarframkvęmdirnar viš misjafnar undirtektir heimamanna.  Žessir verkamenn bśa viš  óvišunandi ašbśnaš eins og margoft hefur komiš fram, žar sem žeim er hrśgaš saman ķ hesthśs eša išnašarhśsnęši eins og saušfé og ekki hirt um annaš en aš kreista śt śr žeim sem mesta vinnu fyrir ómannsęmandi laun.  Žetta er ekkert annaš en nśtķma žręlahald sem viš ęttum aš skammast okkar fyrir.

Ég gęti haldiš endalaust įfram aš tķna til alls konar atriši sem hanga ķ lausu lofti og eruLandvernd óklįruš en VERŠA aš vera ķ lagi įšur en hafist er handa viš aš reisa įlver ķ Helguvķk.   Umhverfisrįšherra į til dęmis eftir aš śrskurša um kęru Landverndar žar sem fariš er fram į heildstętt umhverfismat į įhrifum įlvers ķ Helguvķk.  Žetta žżšir einfaldlega aš Landvernd fer fram į aš öll framkvęmdin verši metin ķ einu lagi - allar tengdar framkvęmdir metnar sem ein heild - virkjanir, raflķnur og įlver.  Slķkt heildarmat ętti vitaskuld aš vera sjįlfsagt og ešlilegt, žvķ allt hangir žetta saman og myndar órjśfanlega heild.

Noršurįl hefur ekki fengiš śthlutaš mengunarkvóta eša losunarheimild fyrir įlver ķ Helguvķk, viš eigum hann ekki aflögu.  Nóg mengum viš samt og erum nęstum bśin meš kvótann sem okkur er heimilašur.  Getur "hreina, gręna Ķsland" vera žekkt fyrir aš menga andrśmsloftiš svo grķšarlega aš žaš žurfi aš kaupa mengunarkvóta til višbótar viš žann sem viš höfum?  Hvaša įhrif ętli žaš hefši į sķvaxandi feršažjónustu sem dęlir peningum inn ķ žjóšarbśiš?

Annan įlķka pistil mętti skrifa um efnahagsleg įhrif framkvęmdarinnar.  Um žann žįtt berast mjög misvķsandi skilaboš žar sem ljóst er aš stórišjusinnar ętla aš tala yfir okkur kreppu - ef ekki verši reist nokkur įlver og helst olķuhreinsistöš lķka.  Sś hliš į mįlinu er rannsóknarefni śt af fyrir sig sem ég fer ekki śt ķ hér.

Nišurstaša:

Starfsleyfi fyrir įlver ķ Helguvķk liggur ekki fyrir.  Breytt skipulag allra žeirra sveitarfélaga sem hlut eiga aš mįli liggur ekki fyrir.  Leyfi žeirra til orkuflutnings og lagningar hįspennulķna liggur ekki fyrir.  Losunarheimild liggur ekki fyrir.  Starfa viš įlver er ekki žörf, hvorki viš byggingu né rekstur.  Śrskuršur um umhverfismat virkjana og heildarmat įlversframkvęmda liggur ekki fyrir.

Frį ÖlkelduhįlsiĘšibunugangur Įrna Sigfśssonar og Noršurįls er óskiljanlegur ķ ljósi žess aš nįnast ekkert af žvķ sem til žarf er ķ höfn.  Menn eru meš allt nišrum sig, nęstum allt er óklįrt.  Hver er žį tilgangurinn meš žessu hįvęra gaspri?  Af hverju lįta fréttamenn Įrna komast upp meš bulliš įn žess aš upplżsa sannleikann um į hve miklum braušfótum yfirlżsingaglešin stendur?  Hér er veriš aš blekkja almenning į svķviršilegan hįtt, lįta fólk halda aš allt sé klįrt, ekkert til fyrirstöšu, bara kżla į žetta žótt engin naušsynleg leyfi eša heimildir séu fyrir hendi.  Svo žegar byrjaš er aš framkvęma veršur sagt:  "Žaš er of seint aš snśa viš!"  Žį veršur beitt óbęrilegum žrżstingi til aš fį hlutina ķ gegn og helst į hraša ljóssins sem gerir öšrum hagsmunaašilum ókleift aš lįta rödd sķna heyrast ķ öllum gauraganginum.  Ef oršiš "stjórnsżsluofbeldi" er til į žaš prżšilega viš hér.

Er žaš žetta sem kallaš er "klękjastjórnmįl"?  Ég veit žaš ekki, en hitt veit ég aš žaš er óbęrileg skķtalykt af žessu mįli.  Žaš er blekkingarleikur og svikamylla ķ gangi į Sušurnesjum.

 

John Cleese įvarpar Bandarķkjamenn

Dear Citizens of America,John_Cleese

In view of your failure to elect a competent President and thus to govern yourselves, we hereby give notice of the revocation of your independence, effective immediately.

Her Sovereign Majesty, Queen Elizabeth II, will resume monarchical duties over all states, commonwealths and other territories (except Kansas, which she does not fancy), as from Monday next.

Your new prime minister, Gordon Brown, will appoint a governor for America without the need for further elections. Congress and the Senate will be disbanded. A questionnaire may be circulated next year to determine whether any of you noticed.

To aid in the transition to a British Crown Dependency, the following rules are introduced with immediate effect:

1. You should look up “revocation” in the Oxford English Dictionary. Then look up “aluminium,” and check the pronunciation guide. You will be amazed at just how wrongly you have been pronouncing it.

2. The letter ‘U’ will be reinstated in words such as ‘colour’, ‘favour’ and ‘neighbour.’ Likewise, you will learn to spell ‘doughnut’ without skipping half the letters, and the suffix “ize” will be replaced by the suffix “ise.”

3. You will learn that the suffix ‘burgh’ is pronounced ‘burra’; you may elect to spell Pittsburgh as ‘Pittsberg’ if you find you simply can’t cope with correct pronunciation.

4. Generally, you will be expected to raise your vocabulary to acceptable levels (look up “vocabulary”). Using the same twenty-seven words interspersed with filler noises such as “like” and “you know” is an unacceptable and inefficient form of communication.

5. There is no such thing as “US English.” We will let Microsoft know on your behalf. The Microsoft spell-checker will be adjusted to take account of the reinstated letter ‘u’ and the elimination of “-ize.”

6. You will relearn your original national anthem, “God Save The Queen”,but only after fully carrying out Task #1 (see above).

7. July 4th will no longer be celebrated as a holiday. November 2nd willbe a new national holiday, but to be celebrated only in England. It will be called “Come-Uppance Day.”

8. You will learn to resolve personal issues without using guns, lawyers or therapists. The fact that you need so many lawyers and therapists shows that you’re not adult enough to be independent. Guns should only be handled by adults. If you’re not adult enough to sort things out without suing someone or speaking to a therapist then you’re not grown up enough to handle a gun.

9. Therefore, you will no longer be allowed to own or carry anything more dangerous than a vegetable peeler. A permit will be required if you wish to carry a vegetable peeler in public.

10. All American cars are hereby banned. They are crap and this is for your own good. When we show you German cars, you will understand what we mean.

11. All intersections will be replaced with roundabouts, and you will start driving on the left with immediate effect. At the same time, you will go metric immediately and without the benefit of conversion tables… Both roundabouts and metrification will help you understand the British sense of humour.

12. The Former USA will adopt UK prices on petrol (which you have been calling “gasoline”) - roughly $8/US per gallon. Get used to it.

13. You will learn to make real chips. Those things you call french fries are not real chips, and those things you insist on calling potato chips are properly called “crisps.” Real chips are thick cut, fried in animal fat, and dressed not with catsup but with malt vinegar.

14. Waiters and waitresses will be trained to be more aggressive with customers.

15. The cold tasteless stuff you insist on calling beer is not actually beer at all. Henceforth, only proper British Bitter will be referred to as “beer,” and European brews of known and accepted provenance will be referred to as “Lager.” American brands will be referred to as “Near-Frozen Gnat’s Urine,” so that all can be sold without risk of further confusion.

16. Hollywood will be required occasionally to cast English actors as good guys. Hollywood will also be required to cast English actors as English characters. Watching Andie MacDowell attempt English dialogue in “Four Weddings and a Funeral” was an experience akin to having one’s ear removed with a cheese grater.

17. You will cease playing American “football.” There is only one kind of proper football; you call it “soccer”. Those of you brave enough, in time, will be allowed to play rugby (which has some similarities to American “football”, but does not involve stopping for a rest every twenty seconds or wearing full kevlar body armour like a bunch of Jessies - English slang for “Big Girls Blouse”).

18. Further, you will stop playing baseball. It is not reasonable to host an event called the “World Series” for a game which is not played outside of America. Since only 2.1% of you are aware that there is a world beyond your borders, your error is understandable and forgiven.

19. You must tell us who killed JFK. It’s been driving us mad.

20. An internal revenue agent (i.e. tax collector) from Her Majesty’s Government will be with you shortly to ensure the acquisition of all monies due, backdated to 1776.

Thank you for your co-operation.

John Cleese


Innskrįning

Ath. Vinsamlegast kveikiš į Javascript til aš hefja innskrįningu.

Hafšu samband